دانشگاه ایوان‌کی مهندسی سیستم و بهره‌وری 2538-2195 6 3 2026 11 22 An Integrated Approach of FMEA, BWM-CoCoSo, and K-means for Risk Management of EPC Projects in the Petrochemical Industry یک رویکرد تلفیقی از روش‌های BWM-CoCoSo ،FMEA و K-means برای مدیریت ریسک پروژه‌های EPC در صنایع پتروشیمی 263 285 733605 10.22034/sep.2026.2081153.1449 FA اسماعیل علی نژاد نویسنده مسئول: استادیار، دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی شیراز، شیراز، ایران 0000-0003-2285-3218 حسن رمضانی دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی شیراز، شیراز، ایران 0009-0004-2379-1818 جواد زارعی استادیار، دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی شیراز، شیراز، ایران 0009-0004-5688-6434 Journal Article 2025 12 17 Effective risk management is critically important for Engineering, Procurement, and Construction (EPC) projects in the petrochemical industry, given their complex, capital-intensive, and high-risk nature. Traditional methods like Failure Mode and Effects Analysis (FMEA), despite their widespread use, suffer from limitations such as equal weighting of criteria and an inability to handle large volumes of risks efficiently. To bridge this gap, this study proposes a novel hybrid framework for the systematic identification, assessment, and prioritization of risks. The proposed model integrates the core FMEA approach with the Best-Worst Method (BWM) for determining optimal weights of Severity, Occurrence, and Detection criteria, and the Combined Compromise Solution (CoCoSo) method for precise risk ranking. A key innovation is the incorporation of the K-means clustering algorithm, which uncovers hidden patterns and groups risks with similar profiles, providing managers with a holistic view for developing integrated mitigation strategies. The framework is applied to a real-world case study in Iran's petrochemical industry involving 123 identified risks across eight dimensions. Clustering results reveal five distinct risk clusters, facilitating focused attention on critical areas. Furthermore, the final CoCoSo ranking identifies the most significant risks in domains such as knowledge management from past projects, price volatility of equipment, and integrated information management. This integrated framework serves as a strategic tool, enhancing the capability of EPC project managers in optimal resource allocation and effective response planning for complex project risks. مدیریت ریسک در پروژه‌های مهندسی، تدارکات و ساخت (EPC) صنایع پتروشیمی، به دلیل ماهیت پیچیده، سرمایه‌بر و پرخطر این پروژه‌ها، از اهمیت حیاتی برخوردار است. باوجود کاربرد گسترده روش‌های مرسومی مانند تجزیه‌وتحلیل حالات بالقوه خطا (FMEA)، محدودیت‌هایی از قبیل وزن یکسان معیارها و ناتوانی در پردازش حجم انبوه ریسک، کارایی آن را کاهش می‌دهد. این مقاله با هدف پر کردن این شکاف، یک چارچوب ترکیبی نوین برای شناسایی، ارزیابی و اولویت‌بندی سیستماتیک ریسک‌ها پیشنهاد می‌دهد. روش پیشنهادی، رویکرد FMEA را با روش بهترین-بدترین (BWM) برای تعیین وزن بهینه معیارها و با روش تصمیم‌گیری چندمعیاره CoCoSo برای رتبه‌بندی دقیق ریسک‌ها تلفیق می‌کند. دیگر نوآوری اصلی این مدل، ادغام الگوریتم خوشه‌بندی K-means است که امکان کشف الگوهای پنهان و گروه‌بندی ریسک‌ها با مشخصات مشابه را فراهم می‌سازد، تمرکز بر ریسک‌های بحرانی را تسهیل می‌کند و به مدیران دید کلانی برای اتخاذ راهکارهای مدیریتی ارائه می‌دهد. مدل پیشنهادی بر روی یک مطالعه موردی واقعی در صنعت پتروشیمی ایران با ۱۲۳ ریسک شناسایی‌شده اعمال شده است. نتایج نشان می‌دهد که رتبه‌بندی CoCoSO، مهم‌ترین ریسک‌ها را در حوزه‌هایی مانند مدیریت دانش پروژه‌های قبلی، نوسانات قیمت تجهیزات و مدیریت اطلاعات یکپارچه شناسایی کرده است. چارچوب یکپارچه پیشنهادی می‌تواند به‌عنوان ابزاری راهبردی، توانمندی مدیران پروژه‌های EPC پتروشیمی را در تخصیص بهینه منابع و تدوین پاسخ‌های مؤثر به ریسک‌های پیچیده افزایش دهد. https://systems.eyc.ac.ir/article_733605_2aea18e2d13b04848552d39443a9b9a6.pdf